Başlangıç İçin Doğru Sıra
Puro toplamaya başlarken ilk karar, kaç adet almak değil, hangi tadı aradığınızdır. Tekli alımlarla başlamak, büyük bir kutuya bağlanmadan damak zevkini yoklamanın en sade yoludur. Küba harmanı tek puro bu yaklaşım için güzel bir örnek sayılır; petit corona ölçüsü yaklaşık yarım saatlik bir içim verir ve harmanın karakterini kısa sürede gösterir. Öte yandan kısa molalar için ince puro gibi ince ve kısa formatlar, düzenli içimi olan biri için rafın işlevsel bir parçası haline gelir. İlk aşamada hedef, çok sayıda puro biriktirmek değil, değişik boyutları kavramaktır. Her denemeden sonra kısa bir not tutmak, bir sonraki seçimi belirgin biçimde kolaylaştırır. Sabırlı ilerleyen biri, birkaç ay içinde neyi sevdiğini net biçimde görür. Böylece koleksiyon tesadüfen değil, kendi zevkinize göre büyür. Not almak burada küçük ama etkili bir adımdır: tarihi, ölçüyü ve ağızda bırakılan izi yazmanız yeter. Bir süre geçince elinizde kendi zevkinizi gösteren kısa bir liste oluşur ve nihayetinde koleksiyon kendiliğinden şekillenirken sizi daha donanımlı hem de daha rahat bir alıcı yapar, üstelik harcamalarınızı de boşuna zorlamadan yol alırsınız, özellikle başlangıç döneminde verilen sakin kararlar ileride büyük bir kolaylık sağlar.
Kutu mu Paket mi
Paket büyüklüğü, koleksiyonun temposunu belirleyen ilk bakılacak etkenlerden biridir. Cabinet selection nasıl içilir gibi yirmi beşli ahşap kutular, tek bir puroyu uzun süre rafta bulundurmak isteyenlere göre. Bu tür kutularda sedir kokusu da işin bir parçasıdır; ancak bir kutuyu bitirmek zaman ister. Daha mütevazı bir başlangıç için montecristo no2 hediye paketi gibi dörtlü hediye paketleri daha makul bir çözümdür. Dört adet, aynı harmanı farklı günlerde tatmaya yetecek kadardır. Yeni başlayan biri için mantıklı yol, önce küçük paketle tadı sınamak, ardından kutuya geçmektir. Bu sayede raf dolarken yanlış alım riski düşer. Zaman zaman rafınızdaki ürünleri yeniden gözden geçirmek de yararlıdır: hangi paketin sıkça tekrar seçildiğini görmek, bir sonraki adımın yönünü çizer. Bu sayede tercihleriniz sezgiden çıkıp gözleme dayanır ve bu alışkanlık yıllar içinde sağlam bir çizgi kurar, acele gösterenlerin sık yaptığı yanlışlara kapılmadan ilerlemenizi sağlar, çünkü düzgün tutulmuş bir liste hafızadan çok daha sağlamdır ve bu tutum her aşamada sizin için vakit ve çaba kazandırır, üstelik sonuçtan çok daha çok hoşnut kalmanızı mümkün kılar.
Boy ile Çapın Etkisi
Puro ölçüsü, tadın seyrini doğrudan etkiler. Kalın çaplı bir puroda duman daha dolgun kalır, ince gövdede ise tat daha hızlı ilerler. Kısa ve kalın gövde çapı geniş ama boyu kısa yapısıyla bir saatin altında dolgun bir içim arayanlara hitap eder; kakao kabuğu ve sedir tarafı ön plandadır. Filtreli ince sigarillo paketi ise sigaraya benzer ölçüdeki filtreli bir gövdeyle on beş dakikaya sığar. İki ürün aynı markanın altında yer alsa da tamamen farklı ihtiyaçlara cevap verir. Koleksiyon kurarken yalnızca adı değil, ölçüyü de ayrı bir başlık olarak düşünmek gerekir. Benzer bir harmanın birkaç formatını yan yana tatmak, en öğretici alıştırmadır. Format seçerken günün müsait vaktini göz önünde tutmak gerekir: kısa bir mola ile uzun bir akşam aynı formu gerektirmez. Bu yüzden listede kısa ve dolgun formları birlikte bulundurmak rahatlık sağlar ve her yeni denemede bir öncekiyle karşılaştırma kurmak mümkün olur, bu da raftaki çeşitliliği bilinçli bir şekilde artırır, nitekim tecrübeli içiciler çoğu zaman aynı yolu izlediklerini söyler.
Küçük Formatların Rolü
Sigarillo, puronun kısa bir yorumu gibi çalışır. Filtreli ağızlık ve ince gövde, duman sertleşmeden ağza ulaşsın diye tasarlanır. Mini 20 sigarillo nedir yirmilik ince kutusuyla cepte taşımaya uygun bir örnektir ve toprak karakterini kısa bir içime sıkıştırır. Gerçek puro hissi kısa sürede ise onluk pakette klasik puro formunu daha kısa bir süreye indirir. İki formatı birlikte kıyaslamak, sigarillonun hangi anlara cevap verdiğini gösterir. Bazı koleksiyoncular sigarilloyu koleksiyondan sayar mı diye düşünür; fakat kısa molalar için tutarlı bir yan seçenektir. Koleksiyon listesinde ayrı bir köşe açmak yeterlidir. Bir başka nokta de adet bilgisini önceden okumaktır: kaç puro geldiğini, kutunun ne şekilde kapandığını görmek ileride şaşkınlık duymanızı önler. Küçük paketlerle başlayarak zevkinizi yoklamak bunun en rahat yöntemidir ve birkaç denemede hangi formatın hangi ana yakıştığını kendiliğinden öğrenirsiniz, ve bu bilgi ileriki alışverişlerde size yol gösterir, doğal olarak her damak farklıdır ve tek bir reçete yoktur ve bu düzen her aşamada sizin için vakit ve çaba kazandırır, ayrıca ortaya çıkandan çok daha çok memnun kalmanızı sağlar.
Sınırlı Üretimlere Yaklaşım
Yıl temalı üretimler, koleksiyonun vitrini gibidir. Yıla özel sınırlı puro tavşan yılına ithaf edilmiş kısa bir format olarak tam bu sınıfa girer; 27500 TL civarında anılır ve daha çok sergilemeye uygundur. Diğer yanda hafif içimli filtreli paket yirmilik filtreli paketiyle bütünüyle rutin bir kullanım için düşünülmüştür. İki uç aynı koleksiyonda birlikte durabilir; mesele her birine uygun görevi vermektir. Özel bir sürümü aceleyle içmek genellikle tereddüt yaratır. Saklanacak ürünle tüketilecek ürünü en başta ayırmak, gereksiz kararsızlığı önler. Yıllık üretimlerde kutu tasarımını saklamak da koleksiyon değerinin bir parçasıdır. Gündelik paketler ise rafın nefes aldığı yerdir. Fiyat tarafında da akılda tutulacak nokta, sayıya bakmaktan çok memnuniyete bakmaktır. Bütçeyi baştan belirlemek, anlık kararların önüne geçer. Yüksek bedelli olan her puro her damağınıza hitap etmez ve bu tür bir yaklaşım rafı tesadüflere bırakmaz, aksine her eklemeyi bir amaca bağlayarak sağlam bir yapı kurar, dolayısıyla önce küçük denemeler yapıp ardından genişletmek en akıllı yoldur.
Hafif İçimle Giriş
Acemi bir içici için ilk deneme çoğu zaman ağır olmamalıdır. Dannemann moods filter yirmilik filtreli yapısıyla tatlımsı ve kısa bir içim sunar; klasik puroya yönelmeden önce alışmak için iyi bir basamaktır. Connecticut yaprağıyla yumuşak puro ise Connecticut yaprağıyla koleksiyonun sakin köşesini temsil eder. Soluk tonlu yapraklar çoğunlukla krema ve ılımlı tatlılık taraflarını öne çıkarır. Yoğunluk orta bandın altında olduğundan tat algısı yorulmaz. Başlangıç döneminde böyle hafif seçimlerle damağı eğitmek, sonraki dolgun tercihlerde daha bilinçli karar vermeyi sağlar. Sıçrama etmeden basamak basamak yükselmek yeterlidir. Burada önemli olan şey, aynı ürünü değişik zamanlarda yeniden denemektir. Günün yorgunluğu, yanındaki kahve ve ortam algıyı değiştirir. Bu yüzden tek bir denemeye dayanıp hüküm vermek yerine üçüncü bir deneme tanımak daha adildir ve bütün bu ayrıntılar bir araya geldiğinde koleksiyonun karakteri daha anlamlı görünür, üstelik anlatmak da isteyeceğiniz notlar ayrıca çoğalır, bunun için fazla uzun bir bütçe ne de zor bir hazırlık gerekir.
Koyu Yaprağın Dünyası
Örtü yaprağı, puronun hem görünümünü hem tadını şekillendiren en görünür parçadır. Habano yaprağı ne katar habano örtüsüyle daha sert bir karakter getirir; siyaha çalan örtü yaprağı ise çok koyu ve yağlı parlak yaprağıyla daha yuvarlak ve kahvemsi bir yüz taşır. Aynı 460 ölçüsünde iki ürünü arka arkaya içmek, örtü farkını net olarak anlamanın yöntemidir. Koyu yapraklar iyice fermante edildiği için tatlılığa yatkındır. Bu tür örtüde ise çeşni tonları ön plandadır. Yine de bu genelleme mutlak değildir; harman da tadı değiştirir. Notlarınıza örtü rengini yazmak, zamanla bir harita ortaya çıkarır. Ayrıca çap ayrıntısını incelemeyi unutmayın: ince çaplı bir ürün kısa sürede biter. Halka ölçüsünü not almak, yeni seçimlerde yol gösterir. Benzer ölçüleri birlikte denemek farkı belirginleştirir ve bu ölçülü tutum ilerleyen aylarda daha damağınızı hem de bilginizi derinleştirir, acele alımlara kıyasla belirgin biçimde memnun edici sonuçlar getirir, nihayet önemli olan zevkle devam etmek ve dengeli kalmaktır ve bu tutum her seçimde size vakit ve çaba tasarruf ettirir, ayrıca sonuçtan çok daha çok hoşnut kalmanızı sağlar.
Kısa ve Kalın Gövdeler
Kısa ve kalın formlar, tütünün en yoğun bölümünü öne taşır. Hafif tatlı koyu puro Nikaragua yapımı ve güneşte olgunlaşan yaprağıyla bu sınıfın tipik bir örneğidir; koyu ve hafif tatlı bir iz bırakır. Flor de oliva robusto ise daha ölçülü bir gövdeyle ceviz, sedir ve hafif krema tarafına dayanır. İki ürün birlikte, aynı menşe içinde bile farklı temposu olan içimlerin var olduğunu gösterir. Kalın çaplı bir puro acele içildiğinde tadını yitirir; sakin bir tempo zaman kazandırmaz ama dengeyi gösterir. Düzenli içen biri rafın temeli için dengeli bir seçime yönelir. Dolgun seçenekler ancak arada bir devreye girer. Kesimi sabırla yapmak ve yakarken telaş etmemek deneyimin yarısını belirler. Yavaş bir ritim sıcak dumanı önler. Her ürünün kendine özgü bir temposu bulunduğunu akılda tutmak yararlıdır ve her yeni ürün listedeki boşluğu giderirken size yeni bir bakış kazandırır, dolayısıyla koleksiyon durağan bir liste olarak kalmaktan uzaklaşır, kısacası düşünülerek seçilen tek ürün listenin değerini artırır.
Kesim Biçimi ve Uzun Oturumlar
Formun ucu, dumanın damakta nasıl toplandığını belirler. Toprağımsı ve kakaolu puro sivrilen torpedo ucuyla dumanı damağın ön bölgesinde yoğunlaştırır; toprağımsı yanı öne çıkar. Espresso ve baharat notalı puro ise uzun double toro formatı ve espresso ile tatlı baharata yaslanan gövdesiyle özel akşamlar için düşünülmüştür. Büyük bir puroyu hayli uzun bir oturuma bırakmak gerekir; bu yüzden en baştan vakit planlamak şarttır. Sivri uçlu kesim ise daha kısa süreçlere de elverir. Kesici seçerken küçük açıklık tadı daha iyi toplar. Bu iki ürünü ayrı günlerde tatmak, size uyan formu anlamanın en açık yoludur. Farklı bir tarzı denerken açık fikirli olmak faydalı netice verir. Tat algısı denemelerle değişir; bugün sevmediğiniz bir harmanı birkaç ay sonra sevebilirsiniz. Bu esneklik rafın çeşitliliğini artırır ve nihayetinde hediye alan arkadaş ayrıca düşünülmüş bir ürünle buluşur, kendiniz de emin bir kafayla seçim yapmış sayılırsınız, böylece hediyeyi da anlamlı hem de isabetli kılar ve bu tutum her seçimde sizin için vakit ve çaba tasarruf ettirir, ayrıca ortaya çıkandan daha fazla hoşnut kalmanızı sağlar.
Hediye Seti ve Nem Dengesi
Geleneksel tütün çizgisinin dışında kalan aromalı ürünler de koleksiyona farklılık getirir. Küllüklü beşli puro seti bitkisel yağlarla dinlendirilmiş beş puroyu küllükle birleştiren bir hediye kutusu olarak bu gruba girer; kapağı kaldırınca ilk olarak çiçeksi bir koku karşılar. Hafta sonuna yayılan sampler ise üç puroluk sampler yapısıyla üreticinin çizgisini büyük bir kutuya bağlanmadan tattırır. Böyle setler koleksiyonun denemelik katmanını taşır. Beğenilen bir harman bulununca ana rafa geçmek mantıklıdır. Rafın ömrü saklama düzenine bağlıdır; küçük bile olsa bir nem kontrollü kutu ve doğru ölçen bir higrometre ilk alınacaklar arasındadır. Yeni gelen purolar bir süre dinlendirilmelidir. Ayrıca armağan vermek amacıyla alınan paketlerin ambalaj görünümü ayrıca değerlidir. Alıcının zevkini bilmiyorsanız orta yoğunlukta bir ürün daha isabetlidir. Bu yaklaşım isabetsiz alımları önler ve sonraki yıllarda bu küçük alışkanlıklar koleksiyonun değerini muhafaza eder, ayrıca çevrenizdekilere aktarabileceğiniz sağlam bir deneyime evrilir, bu yüzden kontrol alışkanlığını ertelemeden sürdürmek gerekir ve bu düzen her seçimde sizin için vakit ve çaba tasarruf ettirir, üstelik sonuçtan çok daha çok memnun kalmanızı sağlar.